PSD2

Nederland is het laatste EU-lid dat de PSD2 richtlijn introduceert

In de EU heeft Nederland de goede reputatie om alles te doen zoals het moet en zeker op tijd. Daarom is het nogal een verrassing dat Nederland het laatste EU-lid is dat de PSD2 betalingsrichtlijn introduceert, meer dan een jaar na de deadline. Dus wat gebeurde er?

De nieuwe richtlijn die al vóór 13 januari 2018 had moeten zijn ingevoerd, is erop gericht de pan-Europese concurrentie en deelname in de betalingssector te vergroten door niet-banken en fintech-bedrijven op te nemen, en om de rechten en plichten van consumenten ten aanzien van de hoeveelheid persoonlijke gegevens die kan worden gedeeld, te beschermen.

PSD2 is de opvolger van ‘Payment Services Directive 1‘ en de route naar de implementatie ervan was een hele reis voor de Nederlanders, die keer op keer terug moesten naar Brussel om een verlenging aan te vragen.

Toen duidelijk werd dat de implementatiedatum van 13 januari 2018 niet gehaald kon worden, ging men er van uit dat implementatie in het voorjaar van 2018 haalbaar zou zijn. Continue discussies over hoe deze richtlijn kon worden gevolgd vertraagde het proces nog meer. Pas in juni werd het eerste voorstel gepresenteerd aan de Tweede Kamer.

Het definitieve voorstel werd afgelopen december in de Tweede Kamer gepresenteerd, maar het kreeg niet het groene licht waarop werd gehoopt. Afgelopen maandag 11 februari werd er in de Nederlandse Staatscourant aangekondigd dat van nu af aan er geen belemmering meer is voor fintech-bedrijven om een vergunning aan te vragen bij De Nederlandsche Bank (DNB).

Sommige bedrijven waren dit proces al begonnen vooruitlopend op deze berichtgeving. Vorig jaar registreerden een twintigtal verschillende partijen zich bij de toezichthouder en zes van hen vroegen een vergunning aan in de aanloop naar deze aankondiging. Volgens de Nederlandsche Bank zaten de anderen te wachten totdat de PSD2 richtlijn goedgekeurd was.

We waren niet alleen.

Nederland was overigens niet het enige land dat de deadline had gemist: zo'n vijftien landen waren ook niet op tijd klaar. Er was een zogenaamde 'inbreukprocedure' gestart om extra druk op deze landen uit te oefenen. Dat begon met een reeks brieven en eindigde ermee dat deze zaak voor het Europees Hof van Justitie werd gebracht. Het is nog niet bekend of Nederland een boete zal moeten betalen. De rechtbank heeft om een nadere verklaring voor de vertraging gevraagd.

Er zijn overigens nog steeds discussies gaande over de richtlijn. Vorige week werd duidelijk dat in Europa de manier waarop fintech-bedrijven toegang hebben tot accountinformatie nog niet precies is afgestemd. Er is nu een speciale projectgroep in het leven geroepen die eraan werkt hoe deze regels op iedereen kunnen worden toegepast. 

In de afgelopen weken zijn er veel geruchten geweest over de introductie van PSD2. Fintech-bedrijven ontvingen vorige week een brief van de Nederlandsche Bank waarin zij aankondigden dat het Digitaal Toezichtportaal bijna klaar was om te worden opengesteld voor betalings- en elektronischgeldbedrijven die gebruik wilden maken van deze nieuwe richtlijn.

PSD2 werd geïntroduceerd door de Europese Commissie die de Europese banken niet langer als innovatief zag. De hoop is dat door niet-bancaire bedrijven toegang te geven tot betalingsgegevens, dit concurrentie en innovatie zal introduceren en dat daardoor de macht die de belangrijkste banken momenteel bezitten zal verminderen. Het is duidelijk geworden dat grote technologiebedrijven van deze richtlijn zullen kunnen profiteren.

De eerste om deze kans te grijpen lijkt Google te zijn: ze hebben een volledige PSD2-vergunning gekregen in Litouwen. Maar ook andere techreuzen tonen nu hun gezichten in Europa; dit zijn het Chinese bedrijf Alipay, Facebook en Amazon. Europese regelgevers maken zich in toenemende mate zorgen over de manier waarop de richtlijn de deuren wijd openzet voor de big data-spelers op de markt, terwijl deze richtlijn eigenlijk de kleinere, meer innovatieve bedrijven zou moeten ondersteunen.

En consumenten zijn ook nog niet overtuigd. In een recent onderzoek uitgevoerd door Ernst & Young (EY) over het delen van bankgegevens, is slechts een vijfde van de Nederlandse bevolking bereid om dit te doen als dit zal leiden tot verbeterde diensten. Als een innovatief fintech-bedrijf in de Business to Business-markt zien we de introductie van deze richtlijn als een kans om eindelijk wat innovatie naar deze markt te brengen en om de betalingsdiensten voor onze huidige en toekomstige klanten te verbeteren.